atlas gebergte
Marokko
(officieel: al-Mamlaka al-Maghribìya = het westelijke [of Magribijnse] koninkrijk; Fr.: Le Maroc; Eng.: Morocco), koninkrijk in de Maghreb in het noordwesten van Afrika, aan de Middellandse Zee en de Atlantische Oceaan, 458!730 km2, met 26!562!000 inw. (58 inw. per km2); hoofdstad: Rabat. In 1969 kwam Ifni bij Marokko; de stadsgebieden Ceuta en Melilla in het noorden zijn Spaans. Sinds aug. 1979 bestuurt Marokko de Westelijke Sahara (voormalig Spaans Sahara) als Marokkaanse provincie. Dit bestuur wordt door Polisario aangevochten.
Munteenheid van Marokko is de dirham (DH), onderverdeeld in 100 centimes. Nationale feestdag is 3 maart, de dag waarop koning Hassan II in 1961 de troon besteeg.
Plantengroei en dierenwereld
Het noorden van Marokko heeft een typisch mediterrane plantengroei, met o.a. kurkeiken, die sterk is beïnvloed door mens en dier. Naar het zuidwesten toe krijgt de vegetatie een meer tropisch Afrikaans aanzien door het voorkomen van cactusachtige Euphorbia- en Acacia-soorten. In het gebergte overweegt op de hoogvlakten het alfagras en op de hellingen zijn nog bosrestanten met o.a. de Aleppoden en boven de 2000 m een alpine vegetatie.
De dierenwereld vertoont een interessante vermenging van circummediterrane (afkomstig uit de Palaearctische Regio, waartoe Marokko in wezen behoort; deze elementen zijn dus sterk Europees van karakter) en Afrikaanse elementen. De Noord-Afrikaanse, Barbarijse, Berber- of Atlasleeuw is reeds in de jaren twintig van de 20ste eeuw geheel uitgeroeid, evenals het Noord-Afrikaanse hartenbeest (dat al eerder verdween) en het Atlashert (een vorm van het edelhert, in plaats waarvan men het Spaanse edelhert ingevoerd heeft). Van enkele soorten gazellen komen nog zeer gereduceerde aantallen voor; panter en jachtluipaard komen wellicht nog spaarzaam voor. Ook de enige aap, de magot, is zeldzaam geworden, vnl. als gevolg van kaalslag van het gestaag verminderende bosareaal. Jacht en natuurbescherming zijn wettelijk geregeld; desondanks is vooral de stroperij door nomaden aan de noordgrens van de Sahara een probleem. De kusten van Marokko herbergen een rijke zeefauna.
Samenstelling en spreiding
Ca. 36% van de bevolking bestaat uit Berber(volken), 20% is Arabier en 40% is gearabiseerd Berber. De helft van de buitenlanders (circa 60!000) is Frans. Verder wonen er Spanjaarden en Algerijnen. De Berbers, van wie nog slechts 36% Berber in culturele zin genoemd kan worden, bewonen vooral de gebieden van de Hoge Atlas en de Midden-Atlas en zijn voorland, het stroomgebied van de Sous, alsook de Rif. 2,8% van de bevolking (in het zuiden) is negroïde. Het aantal joden liep tussen 1969 en 1989 terug van 162!000 tot 30!000. De bevolking is ongelijkmatig over het land verspreid. Op 1/10 van de oppervlakte leeft 2/3 van de bevolking in het noordwesten en westen van het land. Het dichtst bevolkt zijn de vruchtbare gebieden aan de kust, en ook het Seboelaagland (Rharb), de Rif en het westelijk deel van de Meseta (ten westen van de Midden-Atlas). Door trek naar de stad neemt de bevolking in de steden jaarlijks 5% toe. In 1995 leefde ruim 50% van de totale bevolking in steden (in 1960: 29%). Tussen de 0,6 en 1 miljoen Marokkanen werken als gastarbeider in het buitenland, van wie 40% in Frankrijk en ca. 150!000 in Nederland. De jaarlijkse bevolkingstoename wordt op 2% geschat. Het geboortecijfer bedroeg in de periode 1985–1995 27‰, het sterftecijfer 8‰. De gemiddelde levensverwachting is 65 jaar. De kindersterfte bedroeg in 1995 7,5%.
De grootste steden zijn Rabat (incl. Salé, 1!397!000 inw.), Casablanca (Arab.: Ad-Dar-el-Beida, 3,5 miljoen), Marrakech (1,6 miljoen), Fès (1 miljoen), Meknès (500!000) en Oujda (1 miljoen).